आज मार्क्सको २०६औँ जन्म जयन्ती । मार्क्सको जन्म जर्मनीमा ५ मई १८१८ मा भएको थियो र मृत्यू १४ मार्च १८८३ बेलायतमा भयो । मृत्यु भएको १४० वर्षपछि पनि मार्क्स विश्वका सर्वाधिक चर्चित सेलिब्रेटी रहेका छन् । मार्क्स मरेर गए, मार्क्सवाद जीवित छ । शताब्दी (सय वर्ष) मात्र होइन,...बाँकी

मई दिवस विश्वका श्रमिक वर्गको गौरवको दिन । मैले मई दिवस विभिन्न ठाउँमा बेग्लाबेग्लै परिवेशमा प्रत्यक्षीकरण गरेको छु । मई १, १८८६ अमेरिका र विशेष गरी शिकागो सहरमा यही दिन ८ घण्टा कामको माग राखेर ४० हजार मजदुरहरू सडकमा ओर्लेका इतिहास पढियो । नेपालको औद्योगिक सहर विराटनगर विरासत...बाँकी

आजभन्दा नौ महिना अगाडि जुन १८, २०२३ (३ असार २०८०) नेपालका चार पार्टीहरू नेकपा (माओवादी केन्द्र), नेकपा (एकीकृत समाजवादी), नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी र जनता समाजवादी पार्टी, नेपाल मिलेर समाजवादी मोर्चा नेपालको घोषणा गरेका थिए । हिजो मार्च २, २०२४ (चैत्र २०, २०८०) मा त्यही समाजवादी मोर्चा नेपालले काठमाडौँको...बाँकी

देश र जनताका लागि लगातार लडिरहने योद्धाहरू संसारमा बिरलै भेटिन्छन्‌ । नेपाल पनि यसबाट अपवाद बनेको छैन । कम्युनिष्ट आन्दोलनकै इतिहासलाई हेर्ने हो भने पनि नेपालमा कम्युनिष्ट आन्दोलनलाई धोका दिएर केशरजङ्ग रायमाझी र उनीजस्ता थुप्रै मान्छेहरूले प्रतिक्रियावादीहरूसँग प्रत्यक्ष वा परोक्ष ढङ्गबाट आत्मसमर्पण गरेका छन् । ०१७ सालमा राजा...बाँकी

वर्ष २०२४ विश्व चुनाव-वर्ष भन्दा अतिशयोक्ति नहोला । यो वर्ष विश्वका ७६ देशहरूमा संसद, सिनेट, हाउस अफ रिप्रजेनटेटिभ, नेसनल एसेम्ब्ली, हाउस अफ कमन्स, नेसनल काउन्सिल अफ प्रोभिन्सेस, लोकसभा, राज्यसभा, च्याम्बर अफ डेपुटिज, राष्ट्रपति र जनमत संग्रहका चुनावहरू हुँदैछन् । विश्वका ४९ प्रतिशत मतदाताहरूले यो वर्षको चुनावमा मतदान गर्न...बाँकी

कमरेड माओले भन्नुभएको थियो - "चार मई आन्दोलनको बेलामा आधुनिक विचारका मानिसहरूले उत्कृष्ट भाषाको विरोध गरेर प्रचलित चीनी भाषाको पक्ष लिए । परम्परागत आडम्बरको विरोध गरेर विज्ञान र जनतन्त्रको पक्ष लिए । यो विल्कुलै सही थियो । त्यो आन्दोलन एक शक्तिशाली र सजीव थियो, प्रगतिशील र क्रान्तिकारी थियो...बाँकी

‘लोसार’ नेपालको उच्च पहाडी क्षेत्रमा बसोबास गर्ने भोट भाषासँग सम्बन्धित तिब्बती मूलका बासिन्दाहरू गुरुङ, तामाङ, शेर्पा, योल्मो र डोल्पाली जातिहरूको प्रमुख चाड हो । यो चाडको उत्पत्ति तिब्बतमा भएको हो र जातिहरूको आप्रवासनसँगै नेपालमा भित्रिएको हो । भोट भाषासँग सम्बन्धित शेर्पा, भुटानी, योल्मो र डोल्पाली भाषाहरूमा ‘लो’ को...बाँकी

१. समाजविज्ञान र शिक्षाशास्त्रका लागि त्यसको महत्त्वः सामाजिक जीवनको सिद्धान्तको रूपमा समाजविज्ञान शिक्षासम्बन्धी प्रश्नहरूको अनुसन्धान गर्ने सन्दर्भबाट सम्बद्ध हुन्छ । जनशिक्षा अर्थात् यसको उद्देश्य, रूप र सीमा सामाजिक प्रणाली तथा सामाजिक प्रक्रियामा निर्भर हुन्छ । मार्क्सवादी समाजविज्ञानले जुन सामाजिक समष्टिअन्तर्गत शिक्षा विकसित हुन्छ तथा यसले जसको सेवा गर्छ,...बाँकी

१. समाज विकासको चरणमा समाजवादी अर्थव्यवस्था पुँजीवादपछि आएको विश्व इतिहासमा सबैभन्दा पछिल्लो अर्थव्यवस्था हो। २. हिजो मार्क्स–एङ्गेल्सले पुँजीवाद चरम उत्थानमा पुगेर त्यसले सर्वहारा वर्गमाथि अधिक उत्पीडन गर्नुका साथै समाजमा अधिक दरिद्रीकरण सिर्जना गरेका बखत मजदुर वर्गको मुक्तिका खाँतिर पुँजीवादको विकल्पका रूपमा समाजवादको परिकल्पना गरेका थिए। त्यतिखेरका लागि यो...बाँकी

हामीले चलाइरहेको सङ्घर्षको एउटा अभिन्न पक्ष हो - शिक्षा । हामी पूर्ण र इमानदार सत्यको मद्दतले मात्र पाखण्ड र झुठको सामना गर्न सक्छौँ । बुर्जुवाहरूले बारम्बार दोहोऱ्याउने 'बहुमतको चाहना'को असलियत के हो भन्ने कुरा युद्ध (प्रथम विश्वयुद्ध ) ले देखाइसकेको छ । मुट्ठिभर धनाढ्यहरूले आफ्नो स्वार्थका लागि समग्र...बाँकी